رئيس جمهور فعلي بدون حضور رئيس جمهور انتخاب شده، براي نخست وزير آينده اهداف فعاليت را تعيين كرد.
آيا دميتري مدودف معاون اول نخست وزير روسيه در جلسه رئيس جمهور با اعضاي دولت حضور خواهد يافت؟ ديروز اين سئوال بيشتر از همه در كرملين مطرح بود. در ماه هاي اخير دميتري مدودف در همه اين ملاقاتها ديده ميشد. او اين دفعه هم دليلي نداشت كه در جلسه حاضر نشود چرا كه تا ماه مي سال 2008 معاون اول نخست وزير باقي خواهد ماند.
ولي همه مي دانند كه از ديروز دميتري مدودف صاحب يك مقام ديگر شد. او در عمل رئيس جمهور انتخاب شده روسيه است و بايد تا ماه مي در اين دو مقام كار كند، آن هم با حضور رئيس جمهور فعلي روسيه كه دو ماه بعد نخست وزير خواهد شد.
اين ويژگي اساسي وضعيت كنوني است كه ديروز هم نمايان شد.
جلسه با تأخير معيني شروع شد. همه چيز در جهان مي تواند تغيير كند ولي گفتگوي تلفني با هو جينتاو رهبر چين بايد در وقت تعيين شده صورت بگيرد. دميتري مدودف رفته بود با رهبر چين صحبت كند كه به دنبال رئيس جمهور فرانسه خواست نتايج سرسامآور انتخابات اخير را به او تبريك بگويد. در همان حال هفت وزير و دو معاون نخست وزير (دميتري كوزاك، الويرا نبيالينا، سرگئي لاوروف، تاتيانا گوليكوا، رشيد نورگاليف، آناتولي سرديوكوف، يوري تروتنف، سرگئي ناريشكين و آلكساندر ژوكوف) منتظر رئيس جمهور فعلي بودند. آنها از ديدن خبرنگاران خوشحال شدند چرا كه از انتظار رئيس جمهور خسته شده بودند و آمدن ما را به فال نيك گرفتند كه بزودي جلسه شروع خواهد شد.
چند دقيقه بعد ايگور سچين معاون رئيس دفتر رياست جمهوري وارد شد كه همه صحبتها در همانجا قطع شدند. معلوم شد كه جلسه تا 5 دقيقه بعد شروع خواهد شد. نه تنها خبرنگاران بلكه اعضاي دولت هم احساس مي كردند كه جلسه آنها عادي نخواهد بود. دو دقيقه بعد سرگئي ايوانوف معاون اول نخست وزير روسيه آمد و سه دقيقه بعد ويكتور زوبكوف نخست وزير. بلافاصله بعد از او ولاديمير پوتين وارد شد. معجزه رخ نداد. گفتگوي دميتري مدودف با رفيق هو جينتاو به موقع برگزار شد. اين گفتگوي تلفني بسيار به موقع صورت گرفت چرا كه از مشاهده ملاقات رئيس جمهور فعلي با معاون اول نخست وزير يا رئيس جمهور انتخاب شده با نخست وزير آينده جلوگيري كرد. در هر حال. وزيران بايستي خيلي زحمت بكشند تا اين معما را حل كنند. آنها بيشتر از همه بايستي بفهمند چه كسي كنار آنها نشسته است.
بعد از گذشت چند دقيقه احساس كردم كه وزيران با نخست وزير جديد ملاقات ميكنند. ولاديمير پوتين فقط درباره مسايل اجتماعي و اقتصادي اظهار نظر كرد. او اظهار داشت كه بايد بخش آموزش و بهداشت را هر چه بيشتر از پرداخت ماليات معاف كرد. از لحن او معلوم بود كه اين كار را امسال خواهند كرد.
امسال بايد همچنين اقداماتي در جهت فرآوري عميق مواد خام در خاك روسيه اتخاذ شوند. پوتين بعد از اعلام اين مطلب از تروتنف وزير منابع طبيعي پرسيد: «يوري پترويچ، متوجه شديد؟» وزير با علامت تأييد سرش را تكان داد.
اين پروژهها طي ماهها و حتي سالها در دست بررسي بودند. بديهي است كه ولاديمير پوتين فعاليت خود را در مقام نخست وزير از همين پروژهها شروع خواهد كرد. بهتر است گفته شود، كه او اين فعاليت را شروع كرده است چرا كه مي تواند با استفاده از امكانات رئيس جمهور فعال برنامههاي نخست وزير آينده را تقويت كند.
ولاديمير پوتين «برنامه ماه مارس» خود را (اين واقعاً برنامهاي بود كه پوتين از روي كاغذ ميخواند) با اشاره به تسهيل هرچه زودتر فعاليت كارفرمايي، پرداخت وامها به نظام بانكي و حمايت مكمل از اقتصاد در برابر خطرات نظام وامهاي مسكن تكميل كرد. او همچنين نشان داد كه وعدههاي قبلي خود را اجرا خواهد كرد و مجموعه اسناد درباره افزايش دستمزد، حقوق بازنشستگي و كمك هزينههاي مختلف را امضا كرد. بعد از آن پوتين گفت: «خواهش مي كنم دو باره مسألهاي كه اواخر سال گذشته بررسي شده بود، مورد بحث قرار نگيرد كه دستمزدها را بايد افزايش داد يا خير. ما همانطور كه قبلاً تصميم گرفته بوديم، درآمدهاي مردم را افزايش خواهيم داد».
قبل از آن ولاديمير پوتين هيچ وفقت در اين جلسات چيزي شبيه به برنامه مشخص اعمال معرفي نكرده است. معمولاً وزيران خيلي بيشتر از او صحبت ميكردند. آنها به رئيس جمهور گزارش عملكرد خود را ميدادند و رئيس جمهور برنامه اعمال خود را براي آنها قرائت نمي كرد.
ولي در اين جلسه سرشت نخست وزير بر وجود ولاديمير پوتين مستولي شد.
در مقايسه با سخنان رئيس جمهور، سه سخنراني دميتري كوزاك، تاتيانا گوليكوا و رشيد نورگاليف، پيش پا افتاده جلوه كردند. البته برداشت از اين سخنرانيها با محتواي مطالب اعلام شده توسط سه وزير تفاوتي نداشت.
ولاديمير پوتين بعد از پايان جلسه با دميتري مدودف ملاقات كرد كه سرويس روابط عمومي رياست جمهوري اين ملاقات را كاري اعلام كرد. نقش يكي از طرفين روشن بود: رئيس جمهور با دميتري مدودف ملاقات كرد. ولي پوتين با چه كسي ملاقات داشت؟ اگر ملاقات آنها كاري بود، طرف گفتگوي او قطعاً معاون اول نخست وزير بود. در اين صورت چرا آنها قبل از ورود خبرنگاران دور ميز نشسته بودند؟ معمولاً اينطور رفتار نمي كنند. تشريفات ملاقات كاري اين است كه اول رئيس جمهور وارد ميشود و چند ثانيه بعد كسي ظاهر ميشود كه رئيس جمهور به خاطر ملاقات با او وارد اطاق شد. آنها مينشينند و ملاقات كاري شروع ميشود. ولي ديروز خبرنگاران از همان اول شاهد ملاقات دور ميز شدند. پوتين خطاب به دميتري مدودف گفت: «دميتري آناتوليويچ محترم!» از نظر تشريفاتي اين نوع خطاب كردن مدودف پر معناي بود. پوتين هيچ وقت از كلمه «محترم» در گفتگو با اعضاي ديگر اين ملاقاتهاي كاري استفاده نيم كرد. معلوم است كه دميتري مدودف بيشتر به عنوان رئيس جمهور انتخاب شده تلقي شد.
گفتگو هم اين واقعيت را ثابت كرد. رئيس جمهور فعلي با رئيس جمهور انتخاب شده نامزدهاي سران دستگاههاي قوه مجريه را هماهنگ ميكند (طبق اطلاعات «كمرسانت»، آنها هر روز اين كار را مي كنند). بالاخره ولاديمير پوتين نمي آيد با معاون اول نخست وزير اين انتصابات را هماهنگ كند. ولي براي هماهنگي. اول بايد كسي را معرفي كرد. چه كسي آنها را معرفي ميكند؟
ولاديمير پوتين همچنين اختيارات برگزاري جلسات هيأت رئيسه شوراي دولتي را به رئيس جمهور انتخاب شده محول كرد. او مي توانست قبل از مراسم تحليف رئيس جمهور جديد اين كار را نكند ولي ترجيح داد اين قسمت اختيارات خود را از دست بدهد. در اينجا استعفاي داوطلبانه بوريس يلتسين و واگذاري اختيارات رياست جمهوري به ولاديمير پوتين اواخر سال 1999 يادم آمد. ولي شباهت كامل نبود.
کامرسانت
