در وزارت دفاع روسيه نشست سه روزه فرماندهان نيروهاي مسلح روسيه افتتاح شد كه ولاديمير پوتين رئيس جمهور فدراسيون روسيه در مراسم افتتاحيه آن سخناني ايراد كرد و آناتولي سرديوكوف وزير دفاع رياست جلسه را بر عهده داشت. اين نشست هر سال برگزار ميشود ولي امسال اهميت خاصي دارد.
مسأله اين نيست كه يك سال بعد فرمانده جديد كل قوا در روسيه فعاليت خواهد كرد بلكه آن است كه از زمان تأييد برنامه دولتي تسليحاتي براي سالهاي 2015-2007 و برنامه تخصصي توسعه صنايع نظامي (مبلغ سرسام آور 5 هزار ميليارد روبل براي اجراي اين برنامهها در نظر گرفته شده است) يك سال گذشته است كه اكنون بد نيست نتايج اول اجراي اين برنامهها بررسي شوند. از سخنان پوتين و وزير دفاع معلوم ميشود كه نتايج اجراي برنامهها چندان مهم نيست. پوتين در سخنان خود به طيف وسيع مسايل اعم از قرارداد نيروهاي متعارف در اروپا، روابط با ناتو، مسايل اجتماعي نيروهاي مسلح و حتي پيوند بين آموزش نظامي و پروژه ملي «آموزش» اشاره كرد ولي درباره بازسازي تسليحات و از جمله نيروهاي استراتژيكي هستهاي كمتر چيزي گفت. سرديوكوف به نوبه خود اطلاع داد كه نوسازي تسليحات نيروي موشكي و نيروي هوايي طبق برنامه پيش ميرود و اينكه براي نيروي زميني تسليحات جديد خريداري شده است.
سخنان ديروزي در پرتو نتيجهگيريهاي سال گذشته مجله «فورين آفرز» چاپ آمريكا مبني بر اينكه ايالات متحده انحصار هستهاي را به خود اعاده كرده است، به ويژه حزنآور بودند.
معمولاً مسئولين بلندپايه غيرنظامي در نشستهاي امراي ارتش حضور دارند. اين دفعه ولاديمير چوروف رئيس كميسيون مركزي انتخابات در جلسه حضور داشته و در رديف اول نشسته بود.
سياست خارجي
ولاديمير پوتين فرمانده كل قوا ضمن افتتاح مراسم ابتدا به ضرورت بالا بردن اعتبار ارتش اشاره كرده و سپس به مسايل سياست خارجي يعني قرارداد نيروهاي متعارف در اروپا و روابط با ناتو پرداخته. معلوم است كه اوضاع پيرامون قرارداد اصطلاح شده نيروهاي متعارف در اروپا باعث ناراحتي خاص ولاديمير پوتين شد. وي گفت: «بعضي شركاي ما نه تنها اين قرارداد را تصويب نكردند بلكه حتي آن را امضا نكردند. اين چه وضعي است؟ آيا ما بايد سالها صبر كنيم؟ ما نمي توانيم هميشه در اين حالت باقي بمانيم. هر موقعي كه آنها به قرارداد اصلاح شده ملحق شوند و مهمتر از همه، هر موقعي كه به اجراي آن بپردازند، روسيه نيز امكان تجديد تعهدات خود را بررسي خواهد كرد».
ولاديمير پوتين در سخنان ديروز همانند در سخنان معروف خود در مونيخ، اين مسأله را با يك مسأله مبرمتر ديگر مرتبط كرد و گفت: «پيشنهادهاي روسيه درباره ايجاد سيستم واحد پدافند ضد موشكي با دسترسي برابر همه اعضاي آن به مديريت اين سيستم هنوز بيجواب باقي مانده است». در اين شرايط روسيه نمي تواند نسبت به تقويت آشكار طرف ديگر بيتفاوتي از خود نشان دهد. تعليق اجراي قرارداد نيروهاي متعارف در اروپا، «اقدامي اجباري و ضروري» اعلام شده است.
بعضي شركت كنندگان در جلسه ارتشي، اين توجه جدي به مسايل سياست خارجي را به عنوان دستور براي آمادگي براي جنگ سرد جديد تلقي كردند. يكي از شركت كنندگان به خبرنگار«گازتا» گفت: «تصادفي نيست كه به روزكردن سيستم مديريت و از جمله سيستم ديجيتال به عنوان يكي از اهداف اساسي ما مطرح شده است. هدف اين كار، كاهش زمان اتخاذ تصميمات و دريافت اطلاعات از 5 دقيقه فعلي تا چند ثانيه است».
رئيس جمهور بر ارتقاي سطح آمادگي نيروهاي استراتژيكي هستهاي تأكيد كرد تا اين نيروها «بتوانند به هر متجاوزي جواب سريع و مناسبي بدهند». پوتين به نيروهاي عمومي دستور داد «در مراحل اوليه شيوههاي جديد خنثي كردن تهديدات براي امنيت روسيه را جستجو كنند». به گفته وي، «نيروهاي متحرك و مجهز به مدرنترين تسليحات» ضامن اصلي امنيت روسيه است.
ادوارد واروبيوف سپهبد بازنشسته به خبرنگار «گازتا» گفت: «تعليق اجراي قرارداد نيروهاي متعارف در اروپا، پيامي براي اعضاي قرارداد است. اگر به محتويات اين قرارداد دقت كنيم، متوجه خواهيم شد كه روسيه سهميههايي را كه در آن قيد شدهاند، اجرا نمي كند ولي اين هشدارها، امر عادي است». او اين كار را «انتخاباتي» محسوب مي كند.
آناتولي تسيگانوك رئيس مركز پيشبينيهاي نظامي علت مباحثات را در جاي ديگري تشخيص داده و گفت: «در سال آينده هم به علت تفاوتها در سيستم مفاهيم روسيه و ناتو، بحثهاي شديد ادامه خواهند يافت».
نيرو، آموزش و مديريت
فرمانده كل قوا به مسايل به روز كردن جنبه فني ارتش نپرداخته و به تقويت كادرهاي نيروهاي مسلح پرداخت. وي گفت: «در اين زمينه اصل كار، نوسازي نظام آموزش نظامي است. بايد شبكه دانشگاههاي نظامي را بهينهسازي كرد . مراكز بزرگ آموزشي و علمي را به وجود آورد». برنامه بازسازي نظام آموزش نامي بايد با تدابير قيد شده در پروژه ملي «آموزش» تقارن داشته باشد تا نيروي متخصص درجه عالي جديد وارد ارتش شود و قدرت رقابت دانشگاههاي نظامي كشور ارتقا يابد.
رئيس جمهور ضمن تأكيد بر ارتقاي اعتبار خدمت نظامي، اطلاع داد كه طي 1.5 سال اخير تعداد افسراني كه منتظر منزل هستند، به ميزان 17% كاهش يافته است ولي مانند سابق بيش از 130 هزار نفر با مشكل مسكن روبرو هستند.
آناتولي سرديوكوف وزير دفاع عمدتاً درباره اصلاحات سازماني، بازسازي دستگاه مركزي و بخش امور مالي و اقتصادي وزارت دفاع صحبت كرد. به گفته وي، سه اداره جديد برنامهريزي مالي و تأمين مالي، ضمانتهاي اجتماعي و نيز مقام جديد معاون مالي و اقتصادي وزير ايجاد ميشوند. وزير همچنين به تجديد تسليحات نيروهاي مسلح اشاره اجمالي كرد. از جمله اشاره شد كه ايستگاه راداري «وارونژ-ام» در قصبه «لهتوسي» در نزديكي سن پترزبورگ و در حومه شهر آرماوير ساخته ميشود. ولي وزير يادآوري نكرد كه فقط تعداد انگشتشمار موشكهاي «توپول-ام» با سوخت جامد در اختيار نيروهاي مسلح قرار گرفته است و اينكه فقط سه زيردريايي جديد «بوري» با موشكهاي قارهپيماي «بولاوا» كه هنوز در حال آزمايشات پروازي قرار دارند، آماده تحويل ميشوند.
كارشناسان سخنان وزير را نپسنديدند. آناتولي تسيگانوك به «گازتا» گفت: «امروزه پيشنهاد ميكنند همه چيزي را سهاميسازي كنند. ممكن است اين كار هم به ناكامي بكشد كه وزير جديد دفاع اين ابتكار را محكوم كند». تسيگانوك معتقد است كه بايد ستاد كل را از وظايف جانبي مانند تأمين سوخت و روغن، انتقال مهمات و تأمين مالي ارتش رها كرده و تنها برنامهريزي راهبردي، تكميل و اداره نيروها را در اختيار آن باقي گذاشت.
لئونيد ايواشوف رئيس آكادمي مسايل ژئوپلتيكي به «گازتا» گفت: «وزيران جديد معمولاً در نوبت اول به بازسازي بخش مالي و اقتصادي نيروهاي مسلح ميپردازند. هر وزير جديد كارهاي وزير پيشين را محكوم كرده و مرحله جديد اصلاحات را اعلام كرده است. نيروهاي مسلح روسيه 20 سال است كه در اين حالت به سر ميبرد».
برنامه دولتي تسليحاتي براي سالهاي 2015-2007
در مجموع براي اين برنامه 5 هزار ميليارد روبل در نظر گرفته شده است. قرار است 63% تمام بودجه خريد انبوه تسليحات و مهمات به اين برنامه اختصاص يابد. در ژوئن سال 2006 سرگئي ايوانوف معاون اول نخست وزير روسيه در مورد اين برنامه گفته بود: «ما نبايد فقط به فكر كميت باشيم. كيفيت بايد براي ما مهم باشد كه اين شرط اساسي اجراي اين برنامه و برنامههاي دولتي ديگر است».
مجهز كردن بيش از 200 وام و يگان نيروهاي مسلح در اين برنامه پيشبيني شده است. قرار است نيروهاي مسلح حدود 3 هزار عدد تسليحات جديد و بيش از 5 هزار عدد تسليحاتي نوسازي شده را دريافت كنند. در نيروي زميني بيش از 300 گردان و چند تيپ موشكي تسليحات جديدي دريافت خواهند كرد. بيش از 1 هزار فروند هواپيما و سيستم موشكي به نيروي هوايي و ضد هوايي تحويل داده خواهد شد. دهها ناو و زيردريايي و از جمله 5 ناو استراتژيكي موشكبر براي نيروي دريايي در نظر گرفته شده است. طبق برآوردهاي مختلف، 250 تا 400 ميليارد روبل به برنامه فدرال نوسازي واحدهاي توليد صنايع دفاعي اختصاص خواهد يافت. در سال 2006 هزينههاي اين برنامه برابر 7 ميليارد روبل بود.
روزنامه گازیتا
