دولت باكو از تصميم اخير روسيه براي ايجاد تسهيلات در زمينه تحويل سلاح و تجهيزات نظامي به ارمنستان ابراز نگراني كرد.
سخنگوي وزارت امورخارجه باكو طي كنفرانس مطبوعاتي با تشريح تصميم اخير روسيه مبني بر تحويل تسليحات نظامي به كشورهاي عضو سازمان «قرارداد امنيت دستهجمعي» از جمله به ارمنستان به قيمت بازار داخلي گفت؛ كشورش عميقاً نگران اين اقدام روسيه است.
خزر ابراهيم افزود: اميدوارم روسيه به نگرانيهاي باكو درباره تحويل تسليحات نظامي به ارمنستان پيببرد.
وي با اشاره به اين كه تصميم مذكور در چارچوب سازمان قرارداد امنيت دستهجمعي اتخاذ شده، گفت: با توجه به اين كه روسيه به عنوان يكي از روساي گروه ميانجي مينسك در مذاكرات حل مسالمتآميز مناقشه قرهباغ ميباشد، اميد ميرود مسكو در انجام اين قبيل اقدامات به حساسيت مسئله واقف باشد.
سخنگوي وزارت امورخارجه باكو تاكيد كرد؛ كشور متبوعش، نگراني خود در اين زمينه را به طور رسمي به دولت روسيه ابلاغ خواهد كرد.
مسئله فروش سلاح به قيمت تمام شده از سوي روسيه به كشورهاي عضو پيمان امنيت دستهجمعي موضوع جديدي نيست و روسيه اين مسئله را در يكي دو سال اخير بارها مطرح كرده است. هدف اساسي روسيه از طرح اين موضوع در واقع از يك سو تقويت سطح همگرايي در پيمان امنيت دستهجمعي است.
قرارداد امنيت دستهجمعي در ماه مي سال 1992 ميلادي (1371) توسط برخي كشورهاي عضو جامعه مشتركالمنافع از جمله روسيه، ارمنستان، قزاقستان، تاجيكستان، قرقيزستان و بلاروس امضا و بر مبناي آن سازماني متشكل از اين كشورها تشكيل شد. قرارداد مذكور شامل همكاري كشورهاي عضو در عرصههاي مختلف نظامي از جمله ايجاد سيستم مشترك ضدهوايي اين كشورها ميباشد.
از سوي ديگر روسيه تلاش دارد با چنين سياستي مانع تغيير ماهيت روسي ارتشهاي كشورهاي عضو پيمان امنيت دستهجمعي شود. به ويژه اينكه ناتو از سال 1994 (1373) و با امضاي قرارداد مشاركت براي صلح با كشورهاي منطقه آسياي مركزي و قفقاز تلاش دارد ماهيت روسي ارتش اين كشورها را غربي كند.
در چنين شرايطي روسيه اخيراً در نشست سران كشورهاي عضو سازمان امنيت دستهجمعي كه در كاخ «سامان» شهر دوشنبه پايتخت تاجيكستان با حضور روساي جمهوري ارمنستان، بلاروس، قزاقستان، روسيه، قرقيزستان، تاجيكستان و ازبكستان برگزار شد، اعلام كرد كه از اين به بعد تسليحات به اين كشورها را به قيمت بازارداخلي خود تحويل خواهد داد. البته مسكو تلاش ميكند در قبال ايفاي نقشي بارزتر در برقراري صلح منطقه به ويژه افزايش صلحبانان روسي، به كشورهاي اين حوزه سلاح ارزان قيمت بفروشد. درواقع روسيه اهداف درازمدتي درخصوص افزايش حضور نظامي در منطقه دارد و در اين ميان با ابتكار روسيه سازمان پيمان امنيت جمعي و سازمان شانگهاي پروتكل مشاركت امنيتي را امضاء كردند كه ميتواند اساس ايجاد يك بلوك نظامي ـ سياسي اورآسيايي مشابه ناتو، در قلمروي به گستردگي از بلاروس تا چين باشدكه روسيه مدتهاست به دنبال ايجاد آن است.
درميان شش عضو پيمان امنيت دستهجمعي، ارمنستان از جمله كشورهايي است كه خريدهاي عمده تسليحاتي از روسيه دارد. رابرت كوچاريان رئيس جمهوري ارمنستان نيز در نشست سران سازمان پيمان امنيت دستهجمعي از تصميمات اين نشست به ويژه در زمينه فروش سلاح ارزان قيمت و سروسامان دادن به مسئله مهاجرت درمنطقه حمايت كرد. در چنين شرايطي نيز دولت باكو از فروش سلاحهاي ارزان قيمت روسي به ارمنستان ابراز نگراني كرده است. البته باكو تا سال 1999 (1378) عضو پيمان امنيت دستهجمعي بود اما دراين سال با ناكارآمد خواندن اين پيمان از آن خارج شد.
احمد کاظمی
