چند روز پيش جنبشهاي جوانان كشورهاي عضو سازمان همکاري شانگهاي تصميم گرفتند اتحاديه جوانان را تشكيل دهند. يك سال پيش ولاديمير پوتين رئيس جمهور فدراسيون روسيه در ملاقات ساليانه با سران كشورهاي عضو سازمان اين انديشه را مطرح كرده بود. قرار است اتحاديه جديد ظرف مدت 2 سال تشكيل شود كه تا آن زمان اساسنامه آن نيز هماهنگ خواهد شد. توسعه روابط فرهنگي، ورزشي و اجتماعي بين جوانان براي تأمين «تفكر اورآسيايي» به عنوان اهداف اساسي اين اتحاديه اعلام شده است.
دميتري گودكوف عضو اطاق اجتماعي جوانان به روزنامه «ورميا نووستي» اطلاع داد كه شش ماه پيش در اجلاس سازمان همکاري شانگهاي در چين طرح تشكيل سازمان جوانان ارائه شد. سران كشورها و مسئولين سياست مربوط به جوانان در كشورهاي عضو سازمان از آن حمايت کردند و حالا سران سازمانهاي جوانان حاضرند با امضاهاي خود تشكيل سازمان جديد را رسماً اعلام كنند.
فقط از طرف روسيه جنبش هاي جوانان با نظريات و اعتقادات سياسي مختلف در اتحاديه شركت خواهند كرد در حالي كه در كشورهاي ديگر عضو سازمان همکاري شانگهاي اعتقادات مغاير با اعتقادات رهبران وجود ندارند و همه جنبشهاي جوانان از خط رسمي دولتهاي خود پيروي ميكنند.
دميتري گودكوف احتمال داد كه كنگره اول اتحاديه جديد در سال 2009، در سال رياست روسيه در سازمان همکاری شانگهای تشكيل شود. البته، جوانان قزاقستان مي خواهند كه كنگره اول در سال 2008 برگزار شود كه قزاقستان رياست دورهاي سازمان را بر عهده خواهد داشت.
سرگئي ميرونوف رئيس شوراي فدراسيون روسيه در جلسه با جوانان سازمان همکاري شانگهاي شركت كرد و اظهار اميدواري كرد كه جوانان سطح بالاي فعاليت را از خود نشان دهند و در زمينه آموزش، اشتغال و فرهنگ كار زيادي انجام دهند.
جالب بود ببينم در كشورهاي سازمان همکاري شانگهاي كه رژيمهاي سياسي آنها چندان آزاد نيستند، چه سياستي نسبت به جوانان دنبال ميشود. فراموش نشود كه سازمانهاي جوانان، نيروي محركه اساسي «انقلاب نارنجي» بودند كه رهبران كشورهايي با نظامهاي شديد سياسي (فقط چنين كشورهايي عضو سازمان همکاري شانگهاي هستند) ناگزير از اين امر نگران شدهاند.
اعضاي هيأتهاي نمايندگي بدون هيچ مشكلي با هم گفتگو ميكردند كه ايجاد اين جو راحت و آزاد، كار طرف ميزبان بود. فقط نمايندگان قرقيزستان كمي خود را از ديگران كنار كشيده بودند ولو اينكه رژيم سياسي اين كشور از كشورهاي ديگر ليبرالتر محسوب ميشود. خانم برمت كنشوا رئيس اداره روابط بين الملل و سرمايهگذاري اداره آموزش قرقيزستان كه رياست اين هيأت را بر عهده داشت، در مصاحبه با روزنامه ما تأكيد كرد كه تشكيل اتحاديه جوانان سازمان همکاري شانگهاي مي تواند آفاق جديد همكاري را باز كرده و مسأله مهاجرت كنترل نشده را حل كند. وي گفت که احتمال نمي دهد كه جوانان عليه مقامات فعلي قرقيزستان قيام كنند. به گفته وي، مقامات رسمي در زمينه حل مسايل اجتماعي جوانان تلاش زيادي ميكنند و سعي مي كنند از بروز بيثباتي، تروريسم و افراطگرايي جلوگيري كنند. خانم كنشوا در طول اين مصاحبه با يك حالت چهره صحبت مي كرد و به نظر ميآمد كه او از قبل تمام سخنان خود را حفظ كرده بود.
نمايندگان تاجيكستان از روزنامهنگاران خواهش كردند در يك جنجال با دانشجويان تاجيك تحقيق كنند: افراد پليس دانشجويان را كتك زدند و محكوم شدند ولي بلافاصله بعد از آن در اطاق دانشجويان در خوابگاه مواد مخدر كشف شد.
اميد جيهاني دبير انجمن فرهنگي جوانان «توران» پنهان نكرد كه در تاجيكستان كار با جوانان مطابق با الگوي دوران شوروي تنظيم ميشود. به گفته وي، جوانان تاجيكستان به سياست علاقه چنداني ندارند ولي در زمينه امور اجتماعي و اقتصادي فعال هستند و به توسعه معنويت مذهبي خود توجه زيادي ميكنند. وي، ايمان و ميهندوستي را مشخصات بارز نسل جديد ملت تاجيك خواند.
به گفته وي، بخش نه چندان بزرگي از جوانان به قدرت دولتي نزديك هستند كه همين گروه به فعاليت سياسي ميپردازند در حالي كه جنبش جوانان اجتماعي محسوب ميشود، نه سياسي. به گفته جيهاني، «دولت در زمان اخير به انتصاب كادرهاي جوان پرداخته است. امامعلي رحمانوف از سخنان يك دختر خوشش آمد كه همين دختر به مقام معاون رئيس كميته دولت امور جوانان و ورزش منصوب شد. اين رويداد براي جوانان معنيدار است» (جالب توجه است كه در روز گفتگوي ما اين دختر را از آن مقام بر كنار كردند).
جيهاني ادعاهايي را كه در تاجيكستان رژيم شديدي بر قرار شده است، تكذيب كرد. وي منع استفاده از تلفن همراه در دانشگاه را به عنوان مواظبت از جوانان (كه مانع از درسشان نشود) تعبير كرد. به عقيده وي، عدم علاقه جوانان به سياست مانع از آن ميشود كه محيط جوان به كانون انقلاب تبديل شود. تنها مشكلي كه وجود دارد، مهاجرتي است كه توسط دولتهاي تاجيكستان و روسيه كنترل نميشود. وي گفت كه اگر روسيه و تاجيكستان نتوانند مسأله مهاجرت را تنظيم كنند، ممكن است سيلي از افراد اخراج شده از روسيه وارد تاجيكستان شوند كه نارضايتي از دولت كنوني را با خود بياورند. به گفته جيهاني، جنگ تحميلي سالهاي 1997-1992 «واكسن» خوبي عليه توسل به زورگويي براي حل و فصل اختلافات اجتماعي و سياسي شده است.
حرفهاي نمايندگان قرقيزستان و تاجيكستان درباره مهاجرت كنترل نشده همانجا مصور شدند. دو كارگر مهاجر از آسيا مشغول كارهاي تعميراتي بودند. آنان كه لباس كارگري چركي به تن داشتند، با ترس و نگراني به هموطنان خود با كت و شلوار كاري نگاه ميكردند. هموطنان به آنها توجه نمي كردند يا تظاهر مي كردند كه آنها را نميبينند.
نمايندگان ايران، هند و پاكستان، كشورهاي عضو ناظر سازمان همکاري شانگهاي نيز در اين نشست حضور داشتند. رسول شايان، رايزن سفارت ايران در روسيه به خبرنگار روزنامه «ورميا نووستي» وعده داد بعد از ملاقات با جوانان سازمان همکاري شانگهاي به سئوالات ما پاسخ دهد. وي تصريح كرد: «ما بايد حرف آنها را بشنويم و نتيجهگيري كنيم». آقاي شايان بعد از پايان ملاقات به قول خود وفا كرد و حتي صبر كرد تا كنفرانس خبري جوانان سازمان به پايان برسد ولو اينكه معلوم شد كه او بسيار گرفتار است. رسول شايان گفت: «با وجود اينكه ايران عضو ناظر است، ما نهايت تلاشهاي خود را به عمل خواهيم آورد تا اتحاديه جوانان با موفقيت كار كند. اميدوارم كه جوانان ما هم در نشست بعدي حضور داشته باشند». وقتي كه از او خواهش كردم درباره جوانان ايراني توضيحات بيشتري بدهد، او مرا به ايران دعوت كرد.
رايزن سفارت توضيح داد كه در ايران كار با جوانان كه آينده كشور هستند، در سطح عالي انجام ميشود. وي افزود: «سازمانهاي جوانان در دانشگاهها وجود دارند. ما سعي ميكنيم كادرهاي جوان را از دست ندهيم. معاون رئيس جمهور ما رئيس بزرگترين سازمان جوانان كشور است».
وقتي كه خبرنگار روزنامه «ورميا نووستي» از فعاليت ايدئولوژيكي جويا شد كه با توجه به واقعيات سياسي ايران، اين سئوال چندان مناسب نبود، وي مونولوگ شديدي شروع كرد و گفت: «دشمنان كشورها، قبل از همه جوانان را هدف ضربه خود قرار ميدهند. از همين رو است كه اكنون دشمن مشترك ما، دشمن ايران و دولتهاي عضو سازمان همکاري شانگهاي، سعي ميكند به جوانان ضربه بزند». وي به دفاع از جوانان در برابر چنين ضرباتي دعوت كرد. به گفته وي، در ايران به پرورش ورزشي و فكري جوانان توجه زيادي ميكنند. آقاي شايان با غرور اظهار داشت كه ايرانيان در ميان برندگان جوايز مسابقههاي مختلف حضور دارند.
به گفته وي، شيوع مواد مخدر در محيط جوانان، يكي از مسايل اساسي است. مبارزه با مواد مخدر، يكي از اهداف اساسي كشورهاي سازمان همکاري شانگهاي است. در پايان گفتگو معلوم شد چرا آقاي شايان با اين همه صبر و حوصله منتظر من شد. او با لبخند گفت: «من خودم در رشته روزنامهنگاري درجه كارشناسي ارشد دارم و به كار روزنامهنگار احترام زيادي ميگذارم».
وضعيت جوانان چين مشخص بود. فقط تعجب كردم كه رئيس هيأت نمايندگي جوانان چين حد اقل 40 سال عمر داشت. در اين كشور براي كار تربيت جوانان اهميت زيادي قايلاند و اين كار را فقط به افراد پخته ميسپارند. در چين همان مراحل سازمانهاي نوجوانان و جوانان وجود دارند كه در اتحاد شوروي وجود داشتند. سازمان جوانان كمونيست، سازمان اجتماعي محسوب ميشود ولي به تربيت عقيدتي اعضاي خود ميپردازد.
روزنامه «ورميا نووستي»
