محمود احمدی نژاد رییس جمهور ایران دربازگشت از سفر به كشورهاي افغانستان، تركمنستان و قرقيزستان و شرکت در اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای، سفر به اين كشورها را نقطه عطفي در تحكيم و گسترش روابط دو جانبه و چند جانبه دانست.
شرکت ایران به عنوان عضو ناظر در این اجلاس می توانست بستر مناسبی را برای همگرایی بیشتر ایران و روسیه فراهم آورد.اختلافات اخیر روسیه با گرجستان،مالکیت دریایی قطب شمال و موضع گیری کشورهای منطقه ای آن در مقابل روسیه،اختلافات روسیه و انگلیس و کشمکش های روسیه و ناتو به وضوح نمایانگر جبهه ی ضد روسی به وجود آمده در جامعه جهانی می باشد و اجلاس اخیر که به تعبیر کارشناسان روس عنوان "اجلاس ضد ناتو" را می توان بر آن گذاشت ، یکی از بهترین فرصت برای تحکیم روابط استراتژیک ایران و روسیه به شمار می آمد که استفاده شایانی از آن به عمل نیامد.
هر چند عدم پایبندی روسیه به تعهداتش در قبال قراردادهای جاری با ایران پررنگ و روشن است ولی بدون شک نمی توان از نقش روسیه در تاثیرگذاری معادلات منطقه ای و جهانی چشم پوشی نمود و پیامد های تعاملات ایران را با این کشور به عنوان همسایه شمالی نادیده گرفت از منظری، مناسب تر آن است که مراودات با این کشور به صورت مجزا دنبال شود.
فراهم آوردن فرصت برای دیدار های دو جانبه بی تردید در راستای تامین منافع ملی ایران به عنوان مولفه تاثیر گذار در سطح بالا می تواند ایفای نقش کند.
دیدار کوتاه و گذرای رؤسای جمهور ایران و روسیه و د مقابل ملاقات های چند ساعته رییس جمهور ایران با رؤسای جمهوری سایر کشور های شرکت کننده در این اجلاس حاکی از اجرای سیاست های تهاجمی و واکنشی دولت در حوزه سیاست خارجی می باشد.نبود هیچ برنامه ای برای ملاقات روسای جمهور ایران و روسیه در خلال این اجلاس از نگاهی دو هدف را دنبال می کند:
1-کاهش سطح روابط روسیه با ایران که در رویکرد اخیر غرب و علی الخصوص دولت انگلیس نسبت به روسیه، به عنوان مولفه ای مثبت از سوی غرب محسوب می شود.
2- سیاست تهاجمی و واکنشی دیپلماسی خارجی ایران بدون توجه به موقعیت روسیه و ظرفیت های بالقوه برای همکاری های آتی دو کشور که از سوی برخی در داخل کشور دنبال می شود.
بدون شک دنبال کردن هدف دوم که از سوی برخی مسولین دستگاه دیپلماسی خارجی و در آستانه برگزاری اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر در کشور دنبال می شود به مواضع ژئوپولیتک و ژئواستراتژیک ایران به عنوان قدرت منطقه ، از سوی شمال صدمه خواهد زد.
صورت دادن و تداوم بیش از پیش ملاقات های دوجانبه بین ایران و روسیه در شرایط حاکم بین المللی ، می تواند عاملی تاثیر گذار در حل و فصل معادلات جهانی در خلال اجلاس های آتی جهانی و منطقه ای باشد.
مفسر روسیران
