هواپيماي مسافربري «سوخوي – سوپرجت – 100» SSJ قبل از آنكه روي خط توليد انبوه گذاشته شود، ركورد تقاضا در بازار داخلي و خارجي را شكسته است. اين هواپيما مدعي نقش مارك تجاري ملي شده است. با توجه به اينكه هواپيماي SSJ در چارچوب همكاري با توليد كنندگان اصلي جهاني هواپيماهاي مسافربري ساخته خواهد شد، اين هواپيما از نظر دريافت مجوز پرواز بين المللي مشكلي نخواهد داشت. علاوه بر مدلهاي مسافربري 75 و 95 نفري، يك هواپيماي درجه «بيزنس» نيز طراحي ميشود و ممكن است در آينده مدل 130 نفري نيز ساخته شود. تقاضاي قابل پيشبيني اين هواپيما طي يك سال گذشته به ميزان 1.5 برابر، از 750 تا 1200 فروند افزايش يافته است.
ديروز ميخاييل پوگوسيان مدير كل هولدينگ «سوخوي» با حضور سرگئي ايوانوف معاون اول نخست وزير روسيه قراردادي درباره تحويل 15 فروند SSJ به شركت هواپيمايي «ارفلوت» امضا كرد. بهاي اين معامله 400 ميليون دلار است. با توجه به اينكه ارفلوت 1.5 سال پيش سفارش 30 فروند را داده بود، معلوم است كه «سوخوي» با كمبود تقاضا روبرو نخواهد شد. سفارشهاي ثابت SSJ تا كنون بالغ بر 60 فروند شده است.
با وجود اينكه مذاكراتي درباره صدور اين هواپيما به كشورهاي اروپا و آسيا جريان دارد، بازار داخلي اولويت دارد. به عنوان مثال، والري اوكولوف مدير كل ارفلوت پيشنهاد كرد از اين هواپيما براي آموزش خلبانان به جاي هواپيماهاي قديمي «ياك-40» مورد استفاده قرار گيرد.
از آلكسي فئودوروف رئيس كرپراسيون متحد هواپيماسازي روسيه سئوال كردم كه چطور ميتوان درباره هواپيمايي اين همه برنامهريزي كرد كه تازه براي اولين بار پرواز كرده است. معلوم شد كه اين شيوه عمومي جهاني است كه زماني كه اسناد فني براي ساخت هواپيماي جديد تهيه ميشوند، بازاريابي آن شروع ميشود. همين امر درباره جنگنده نسل پنجم صحت دارد كه قرار است اواخر سال آينده به پرواز در آيد.. ايوانوف تأكيد كرد كه ساخت اين جنگنده، يكي از اولويتهاي برنامه دولتي تسليحات را تشكيل مي دهد.
دولت روسيه، جنگنده نسل پنجم را به عنوان هواپيماي اصلي جبههاي قرن 21 تلقي ميكند. اين هواپيما ميزان قدرت رقابت صنايع دفاعي روسيه را بالا خواهد برد. و لذا بايد بسيار پرتحرك، باشد، كمتر ديده شود و براي به دست آوردن برتري در هوا استقامت زيادي از خود نشان دهد و نيز اهداف زميني و دريايي را نابود كند. ولاديسلاو پوتيلين، معاون اول رئيس كميسيون نظامي فني بعضي جزئيات فني اين مدل جديد هواپيما را فاش ساخت: «اين هواپيما در چارچوب سيستم اطلاعاتي نبرد فعاليت خواهد كرد. بنا بر اين، نه تنها از قرارگاه فرماندهي بلكه از روي ماشينهاي اطلاعاتي (به وسيله سيستم ماهوارهاي گلوناس) مي توان به اين جنگنده اطلاعات لازم را مخابره كرد، حركات خلبان را اصلاح كرده و اهداف را تعيين كرد. سلاحهاي جديد هواپيما امكان افزايش 5 برابر كارآيي رزمي آن را خواهد داند داد».
اين جنگند مه ميتواند با جنگنده آمريكايي ف22 به خوبي رقابت كند. ولي خلبانان نظامي درباره جنگنده جديد چه نظري دارند؟ ما در اين مورد با سپهبد آلكساندر زلين فرمانده نيروي هوايي روسيه مصاحبه كوتاهي انجام داديم.
روسيسكايا گازتا: ساخت جنگنده نسل پنجم در كدام مرحله قرار دارد؟
زلين: طراحي كلي و فني به پايان رسيده و در حال حاضر به صورت ديجيتال اسناد فني براي طراحي تهيه ميشوند. شرايط توليدي نيز فراهم ميشود. براي آزمايش اين هواپيما امكانات جديد آزمايشي لازم خواهد شد. به عبارت ديگر، مسايل معيني وجود دارند ولي ميتوانند حل شوند.
روسيسكايا گازتا: اين جنگنده در كدام كارخانه توليد خواهد شد؟
زلين: در كارخانه هواپيماسازي كمسمولسك-نا-آموره. طبيعتاً تعاون آن با كارخانههاي ديگر تأمين خواهد شد.
روسيسكايا گازتا: آيا شما نيازهاي نيروي هوايي به جنگنده جديد را تعيين كردهايد؟
زلين: فعلاً سفارش يك دسته (اسكادريل) داده خواهد شد ولي بعداً با توجه به اهداف خود، تعداد هواپيماهاي لازم را مشخص خواهيم كرد. از اين جنگندههاي جديد حتماً در سيستم پدافند هوايي كشور استفاده خواهيم كرد. با توجه به خطراتي كه ممكن است بروز كنند، آنرا به ارتشهاي هوايي خود خواهيم داد. فكر ميكنم كه در نوبت اول هنگهاي نيروي هوايي مستقر در خاور دور و در ناحيه نظامي شمال قفقاز اين هواپيما را دريافت خواهند كرد.